Ο διαβήτης δεν γίνεται πάντα εύκολα αντιληπτός από τα πρώτα συμπτώματα. Η αυξημένη δίψα, η συχνή ούρηση, η κόπωση χωρίς προφανή αιτία και οι διαταραχές της όρασης μπορεί να συνδέονται με υψηλό σάκχαρο στο αίμα. Γιατροί και ενδοκρινολόγοι αναφέρουν ποια σημάδια πρέπει να σας κινητοποιήσουν και εξηγούν τη σημασία της έγκαιρης διάγνωσης για την αντιμετώπιση της νόσου.
Διαβήτης: Πώς επηρεάζεται ο οργανισμός από το υψηλό σάκχαρο
«Ο διαβήτης, γενικά, είναι μια διαταραχή στην οποία το σάκχαρο στο αίμα είναι αυξημένο και το σώμα δεν διαθέτει αρκετή ινσουλίνη — μια ορμόνη που μειώνει το σάκχαρο στο αίμα», εξηγεί η Dr. Lisa Swartz Topor, επικεφαλής του παιδιατρικού ενδοκρινολογικού προγράμματος στο Νοσοκομείο Rhode Island και στο Παιδιατρικό Νοσοκομείο Hasbro.
Ο διαβήτης διακρίνεται σε δύο κύριους τύπους:
- Διαβήτης τύπου 1: «Είναι η πιο συχνή μορφή στους παιδιατρικούς ασθενείς», αναφέρει η Swartz Topor. «Σε αυτή την περίπτωση, καταστρέφεται η ικανότητα του οργανισμού να παράγει ινσουλίνη».
- Διαβήτης τύπου 2: «Είναι πιο συχνός στους ενηλίκους. Το σώμα εξακολουθεί να μπορεί να παράγει ινσουλίνη, ειδικά στην αρχή της νόσου, αλλά όχι σε επαρκή ποσότητα για να καλύψει τις ανάγκες του οργανισμού», προσθέτει.
Όπως αναφέρουν τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ (CDC), ο τύπος 2 αντιστοιχεί σε περίπου 95% των περιστατικών διαβήτη.
«Για κάθε μορφή διαβήτη, το τελικό αποτέλεσμα είναι τα υψηλότερα επίπεδα σακχάρου στο αίμα… Με την πάροδο του χρόνου, το υψηλό σάκχαρο μπορεί να προκαλέσει βλάβες σε διάφορα όργανα του σώματος, όπως τα μάτια, τα νεφρά ή την καρδιά, καθώς και σε άλλα συστήματα», σημειώνει η Swartz Topor.
Η πιστή τήρηση της αγωγής που έχει συστήσει ο γιατρός μπορεί να αποτρέψει τη μόνιμη βλάβη ή να την καθυστερήσει. «Εάν μπορούμε να διατηρήσουμε τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα κοντά στο εύρος-στόχο, η βλάβη στα ζωτικά όργανα είναι λιγότερο πιθανό να συμβεί ή θα καθυστερήσει σημαντικά», υπογραμμίζει η Swartz Topor.
Ενημέρωση και προληπτικός έλεγχος για τον διαβήτη
Οι ενήλικες μπορούν να κάνουν τακτικές εξετάσεις για τη διάγνωση του διαβήτη, όπως τη μέτρηση της γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης (A1C), η οποία δείχνει τον μέσο όρο του σακχάρου στο αίμα. Παράλληλα, είναι σημαντικό να γνωρίζετε τα προειδοποιητικά συμπτώματα, ώστε να απευθυνθείτε εγκαίρως στον γιατρό σας.
Σημάδια διαβήτη που, σύμφωνα με τους ειδικούς, χρειάζονται προσοχή
Ο διαβήτης αφορά εκατομμύρια ανθρώπους, αλλά οι αρχικές ενδείξεις της νόσου συχνά δεν γίνονται αντιληπτές. Γιατροί και ενδοκρινολόγοι παρουσιάζουν τα βασικά συμπτώματα του διαβήτη τύπου 1 και τύπου 2, μαζί με τους παράγοντες κινδύνου που αξίζει να γνωρίζετε.
Συμπτώματα διαβήτη που χρειάζονται προσοχή
- Συχνή ούρηση και υπερβολική δίψα
- Κόπωση και απώλεια βάρους χωρίς εξήγηση
- Μεταβολές στο δέρμα στον αυχένα και στη βουβωνική περιοχή
- Θολή όραση ή ξαφνικές αλλαγές στην όραση
- Επαναλαμβανόμενες μυκητιάσεις
Συχνή ούρηση και υπερβολική δίψα
«Στον διαβήτη Τύπου 1, τα κλασικά συμπτώματα είναι η αυξημένη δίψα και η πολύ συχνή ούρηση, ιδιαίτερα σε μεγάλους όγκους», λέει η Dr. Swartz Topor. Συνήθως ο τύπος 1 εμφανίζεται γρήγορα και τα συμπτώματά του είναι πιο έντονα.
Αντίθετα, στον διαβήτη τύπου 2 η νόσος «μπορεί να είναι πολύ αργή, με αποτέλεσμα κάποιος να νοσεί για μεγάλο χρονικό διάστημα χωρίς καν να το γνωρίζει».
Η έντονη δίψα και η συχνή ούρηση ενδέχεται να εμφανιστούν και στον τύπο 2, επισημαίνει η Dr. Archana Sadhu, ενδοκρινολόγος στο Houston Methodist Diabetes Associates. «Αυτό είναι κοινό και στους δύο τύπους διαβήτη, καθώς οφείλεται στα υψηλά επίπεδα σακχάρου στο αίμα».
Κόπωση και απώλεια βάρους χωρίς εξήγηση
«Μπορεί επίσης να εμφανίσετε έντονη κόπωση ή απλώς έλλειψη ενέργειας», αναφέρει η Dr. Sadhu. «Άλλα σημάδια είναι η αδυναμία συγκέντρωσης και μια γενικότερη αίσθηση αδιαθεσίας».
Ενδέχεται επίσης να υπάρξει απώλεια βάρους χωρίς προφανή λόγο, ακόμη κι όταν η όρεξη είναι αυξημένη. Η Dr. Sadhu εξηγεί: «Η απώλεια βάρους συμβαίνει επειδή, λόγω της συχνουρίας από το υψηλό σάκχαρο στο αίμα, αποβάλλεται γλυκόζη και στα ούρα. Έτσι, ο οργανισμός χάνει θερμίδες και βάρος».
Δερματικές αλλαγές στον αυχένα και στη βουβωνική χώρα
Πέρα από τα συνήθη συμπτώματα, ο διαβήτης Τύπου 2 μπορεί να αφήσει σημάδια και στο δέρμα. Στις πτυχώσεις του σώματος, όπως στον αυχένα, στις μασχάλες και στη βουβωνική χώρα, ενδέχεται να εμφανιστούν σκουρόχρωμες, σκληρές ή πιο παχιές περιοχές, μια κατάσταση γνωστή ως Acanthosis Nigricans.
«Το δέρμα μπορεί να φαίνεται σαν να έχει ακαθαρσίες και αποτελεί συχνά προειδοποιητικό σημάδι προδιαβήτη ή διαβήτη», επισημαίνει η Dr. Swartz Topor.
Θολή όραση και απότομες αλλαγές στην όραση
Οι ξαφνικές μεταβολές στην όραση συνδέονται συχνά με τον διαβήτη, παρότι πολλά προβλήματα υγείας μπορούν να την επηρεάσουν. «Όταν το σάκχαρο είναι πολύ υψηλό, μπορεί να αλλάξει προσωρινά το σχήμα του φακού του ματιού, προκαλώντας θολή όραση», σημειώνει η Dr. Swartz Topor. «Υπάρχουν χιλιάδες αιτίες για τη θολή όραση, αλλά αν εμφανιστεί ξαφνικά, αξίζει να επισκεφθείτε έναν γιατρό».
Μυκητιάσεις που εμφανίζονται ξανά και ξανά
Η αυξημένη γλυκόζη μπορεί να εκδηλωθεί και με συχνές μυκητιασικές λοιμώξεις, αφού οι μύκητες τρέφονται από αυτήν.
Το ενδεχόμενο αφορά τόσο παιδιά όσο και ενηλίκους, όμως, όπως τονίζει η Dr. Swartz Topor, είναι εξαιρετικά ασυνήθιστο να έχουν μυκητιάσεις παιδιά που δεν φορούν πια πάνες και δεν έχουν μπει στην εφηβεία. «Σε αυτές τις ηλικίες, αποτελεί σοβαρή ένδειξη υψηλού σακχάρου στο αίμα».
Παράγοντες που αυξάνουν τον κίνδυνο διαβήτη και πρόληψη
Οι πιθανότητες εμφάνισης διαβήτη επηρεάζονται από ορισμένους γενετικούς παράγοντες αλλά και από τις καθημερινές συνήθειες.
- Οικογενειακό ιστορικό: Είναι ο ισχυρότερος παράγοντας κινδύνου τόσο για τον διαβήτη Τύπου 2 όσο και για τον Τύπου 1. Αν υπάρχει διαβήτης στην οικογένειά σας, συζητήστε με τον γιατρό σας ποιος προληπτικός έλεγχος (check-up) είναι κατάλληλος.
- Παχυσαρκία και καθιστική ζωή: Η απουσία σωματικής άσκησης δυσκολεύει τον οργανισμό να κάψει τη γλυκόζη.
- Ανθυγιεινή διατροφή: Η συχνή κατανάλωση τροφών με υψηλή περιεκτικότητα σε υδατάνθρακες, καθώς και επεξεργασμένων τροφίμων με απλά σάκχαρα, αυξάνει κατακόρυφα τον κίνδυνο για διαβήτη Τύπου 2.
Τρόποι για να περιορίσετε τις πιθανότητες εμφάνισης διαβήτη
Με πιο υγιεινή διατροφή και συστηματική άσκηση, ο συνολικός κίνδυνος εμφάνισης διαβήτη μπορεί να μειωθεί έως και 50%.
- Καταναλώνετε περισσότερα φρούτα και λαχανικά.
- Διαλέγετε νερό αντί για ζαχαρούχους χυμούς.
- Εντάξτε την τακτική σωματική δραστηριότητα στην καθημερινότητά σας.
«Ποτέ δεν είναι αργά για να κάνετε υγιεινές αλλαγές, αλλά είναι ακόμα πιο σημαντικό να εμφυσήσετε αυτές τις συνήθειες στα παιδιά από μικρή ηλικία», επισημαίνει η Dr. Sadhu.
Σε περίπτωση διάγνωσης, οι δύο γιατροί υπογραμμίζουν ότι υπάρχουν πολλές διαθέσιμες θεραπείες και σημαντικές επιστημονικές εξελίξεις. Η διαχείριση του διαβήτη έχει καθοριστική σημασία για τη μακροπρόθεσμη υγεία σας. Για να επιλέξετε όσα είναι κατάλληλα για τον οργανισμό σας, συμβουλευτείτε τον γιατρό σας ή έναν εξειδικευμένο διατροφολόγο.
0 σχόλια: