Συγκεκριμένα, ερευνητές από το Πανεπιστήμιο Ουάσινγκτον στο Σεντ Λούις του Μισούρι μελέτησαν τη δραστηριότητα του εγκεφάλου αθλητών μνήμης, όπως ο Νέλσον Ντέλις, για να κατανοήσουν πώς επιτυγχάνονται τέτοια κατορθώματα. Τα ευρήματα, που δημοσιεύθηκαν στο Biorxiv, δείχνουν ότι η μνήμη λειτουργεί σαν μυς που χρειάζεται καθημερινή εξάσκηση για να μην ατονήσει, ενώ η αφορμή για πολλούς να αρχίσουν την εκπαίδευση είναι η προστασία από τη φθορά που προκαλούν ασθένειες όπως η νόσος Αλτσχάιμερ.
Η επιστήμη πίσω από τη μνήμη
Πιο αναλυτικά, οι πιστήμονες ανέλυσαν τη δραστηριότητα του εγκεφάλου κατά τη διάρκεια ειδικών τεστ μνήμης, χρησιμοποιώντας σαρώσεις που διήρκεσαν συνολικά 13 ώρες. Τα πειράματα περιλάμβαναν τη χρήση της «παπαγαλίας» (rote memorisation), μιας μεθόδου που βασίζεται στην επανάληψη, αλλά αποδείχθηκε λιγότερο αποτελεσματική από τις εξειδικευμένες τεχνικές.
«Είναι πραγματικά ενδιαφέρον να συμμετέχεις σε κάτι που προσπαθεί να γεφυρώσει το χάσμα ανάμεσα σε αυτό που κάνουν οι αθλητές μνήμης και σε αυτό που μπορεί να μετρήσει η επιστήμη», αναφέρει ο Νέλσον Ντέλις. Η έρευνα συνέκρινε τη δραστηριότητα των πρωταθλητών με εκείνη ανθρώπων που διαθέτουν καλή αλλά όχι εξαιρετική μνήμη, διαπιστώνοντας ότι η διαφορά δεν έγκειται μόνο στη δομή, αλλά στον τρόπο χρήσης του εγκεφάλου.
Η μέθοδος loci και το «παλάτι της μνήμης»
Το πραγματικό σημείο καμπής για τη βελτίωση των επιδόσεων είναι η μέθοδος loci, γνωστή και ως «παλάτι της μνήμης». Η τεχνική αυτή μετατρέπει τις αφηρημένες πληροφορίες σε οπτικές εικόνες και τις τοποθετεί σε συγκεκριμένες τοποθεσίες ενός γνώριμου χώρου. Έτσι, η χρήση αυτής της μεθόδου ενεργοποιεί τον ιππόκαμπο και τον κερκοφόρο πυρήνα, περιοχές του εγκεφάλου που σχετίζονται με τη μάθηση και την εδραίωση δεξιοτήτων.
«Αυτή η απλή μετατόπιση, από το αφηρημένο στο οπτικό, είναι η βάση σχεδόν κάθε τεχνικής μνήμης», εξηγούν οι ειδικοί. Η «παπαγαλία», αν και είναι η πιο διαδεδομένη μέθοδος, θεωρείται από τους αθλητές μνήμης ως μια «τρομερή προσέγγιση» που δεν αξιοποιεί τις πλήρεις δυνατότητες του νου.
Γιατί ο εγκέφαλός μας προτιμά τις εικόνες
Ο Μάρτιν Ντρέσλερ από το Ιατρικό Κέντρο του Πανεπιστημίου Radboud σημειώνει ότι η αποτελεσματικότητα της μεθόδου loci οφείλεται στην εξέλιξη του ανθρώπινου είδους. Ο εγκέφαλός μας δεν εξελίχθηκε για να απομνημονεύει αριθμούς ή τραπουλόχαρτα, αλλά για να πλοηγείται στη φύση, να βρίσκει τροφή και να αποφεύγει τους κινδύνους. Επομένως, είμαστε εκ φύσεως καλύτεροι στην επεξεργασία οπτικοχωρικών πληροφοριών.
Εκτός από τις τεχνικές, η έρευνα υπογραμμίζει τη σημασία του υγιεινού τρόπου ζωής. Η τακτική άσκηση, η σωστή διατροφή και ο επαρκής ύπνος αποτελούν τα θεμέλια για μια ισχυρή μνήμη. Όπως επισημαίνει ο Μόρις Μόσκοβιτς από το Πανεπιστήμιο του Τορόντο, η προσοχή και η φροντίδα του σώματος είναι εξίσου σημαντικές με την πνευματική προπόνηση για την καθημερινή υγεία του εγκεφάλου.
0 σχόλια: