Αυτό το «κάτι» δεν έχει πάντα όνομα. Είναι μια εσωτερική δυσαρμονία, ένα κομμάτι που δεν κουμπώνει στο παζλ της καθημερινότητας. Κι όμως, αντί να στραφούμε προς τα μέσα για να το αναζητήσουμε, ξεκινάμε μια βιαστική έρευνα προς τα έξω. Μήπως φταίει το σπίτι; Η δουλειά; Ο σύντροφος; Οι συνθήκες; Η τύχη;
Η ψυχολογία ονομάζει αυτή τη διαδικασία «μετατόπιση». Όταν ο πυρήνας του προβλήματος μάς τρομάζει, τον καλύπτουμε με πιο διαχειρίσιμα υποκατάστατα. Είναι πιο εύκολο να αλλάξεις κουρτίνες παρά να αλλάξεις σχέση. Πιο ανώδυνο να ανακαινίσεις έναν χώρο από το να παραδεχτείς ότι μέσα σου έχεις σωπάσει.
Στην πραγματικότητα, συχνά γνωρίζουμε ποιο είναι το κομμάτι που δεν ταιριάζει. Το κρατάμε, όμως, προστατευμένο μέσα σε μια «γυάλινη φούσκα». Δεν το αγγίζουμε, γιατί αν το αγγίξουμε θα πονέσει. Και ο πόνος απαιτεί χρόνο, ειλικρίνεια και θάρρος — πολυτέλειες που πολλές φορές δεν πιστεύουμε ότι διαθέτουμε.
Έτσι, πειράζουμε όλα τα υπόλοιπα. Αναζητούμε διεξόδους σε επιφανειακές αλλαγές, γεμίζουμε το κενό με δραστηριότητες, αγορές, εξωτερικές μεταμορφώσεις. Είναι μια ψευδαίσθηση ελέγχου. Μια προσπάθεια να μετακινηθεί το πρόβλημα χωρίς να μετακινηθούμε εμείς.
Ο άνθρωπος φοβάται να αγγίξει τη «ρίζα». Γιατί η ρίζα είναι συνδεδεμένη με την ταυτότητά του. Είναι κάτι που τον έχει θρέψει, ακόμη κι αν πλέον τον περιορίζει. Και η σκέψη του ξεριζώματος δημιουργεί την αγωνία του κενού: τι θα μείνει μετά; Ένα χώμα άδειο; Μια γλάστρα χωρίς νόημα;
Κι όμως, η ζωή μάς διδάσκει κάτι απλό και ταυτόχρονα βαθύ. Το χώμα δεν χάνει την αξία του όταν αλλάζει ο σπόρος. Η γλάστρα δεν χάνει την ταυτότητά της επειδή φιλοξενεί διαφορετικό φυτό. Αντίθετα, αποδεικνύει τη δυνατότητά της να ανανεώνεται.
Το ίδιο ισχύει και για τον άνθρωπο. Η εσωτερική μας «γη» είναι δική μας. Μπορούμε να επιλέξουμε τι θα καλλιεργήσουμε μέσα της. Μπορούμε να αντικαταστήσουμε ό,τι δεν μας θρέφει πια με κάτι που να ανταποκρίνεται στην παρούσα μας ανάγκη.
Η ευθύνη, βέβαια, είναι το πιο δύσκολο σημείο. Γιατί σημαίνει ότι σταματάμε να κατηγορούμε το «έξω» και αρχίζουμε να παρατηρούμε το «μέσα». Κι αυτό απαιτεί ωριμότητα.
Ίσως, τελικά, το «κάτι που μας φταίει» να μην είναι ποτέ τα αντικείμενα ή οι άνθρωποι γύρω μας. Ίσως να είναι η άρνησή μας να παραδεχτούμε ότι έχουμε αλλάξει — και ότι δικαιούμαστε να ξαναφυτέψουμε τον εαυτό μας από την αρχή.
0 σχόλια: